Op daardie dag, volgens die pakket van sanksiemaatreëls op die tafel in Brussel, sal Europa nie meer olie uit Iran invoer nie, sowat 'n vyfde van die land se totale uitvoere. Teen ongeveer dieselfde tyd, sal Amerikaanse sanksies gerig teen die globale finansiering van Iran se olie ook inskop.
Iran sal dan nog steeds uitvoer na sommige lande in Asië, maar teen groot afslag.
In teenstelling met vorige sanksies teen Iran, sal die olie-embargo byna alle burgers tref en verteenwoordig 'n bedreiging vir die regime. Teheran het lank reeds gesê dat sulke optrede 'n oorlogsverklaring verteenwoordig, en daar is regskenners in die Weste wat saamstem met Iran se ontleding.
Die bedreiging van 'n direkte botsing in die Golf oor die naweek is afgeweer toe die USS Lincoln-vliegdekskip en sy taakmag, insluitend die Britse fregat HMS Argyll en 'n Franse oorlogskip, deur die Straat van Hormuz gereis het sonder voorval.
Dit was ten spyte van waarskuwings vroeër hierdie maand van Iran teen die terugkeer van 'n Amerikaanse draer van die streek.
Maar spanning bou met die jongste oliesanksiebenaderings. Die VSA het reeds begin om sy militêre teenwoordigheid in die streek te verstrek, en die Fars nuusagentskap het vroeër hierdie maand oefeninge met die kodenaam "die Groot Boodskapper", afgekondig wat anders sal wees as die vorige oorlogspeletjies, sonder om in detail te gaan.
Die Straat van Hormuz is die kinkel in die kabel, in dele slegs 2 km breed, binne Iran se territoriale waters.
Dit is waar olietenkers baie kwesbaar is vir 'n poging om die globale petrolpomp af te skakel.
Maar dit is 'n beslis tweesnydende swaard, potensieel meer dodelike vir Iran as vir sy teëstanders. Want terwyl Saoedi-Arabië die seestraat kan omseil mbv 'n pyplyn, sit elkeen van Iran se olieterminale wes van die verstikpunt. Iran sal afgesny sy eie lewensbloed wees, wat verantwoordelik is vir meer as 60% van sy ekonomie.
Verder het die VSA dit duidelik gemaak dat 'n onderbreking van die seeverkeer in die Golf s'n "rooi lyn" sal wees, wat met oorweldigende militêre reaksie teen Iran se kernaanlegte begroet sal word.
Tot nou toe het die Amerikaanse weermag aanvalle op die kernprogram uitgesluit. Maar as die VSA in elk geval oorlog oor olie voer, sal die koste-voordeel-ontleding uiteraard verander.
Dus is die sluiting van die seestraat selfmoord, 'n oefening in die uiterste selfopoffering deur Iran, en onwaarskynlik.
Daar is nietemin 'n spektrum van opsies, en vorme van teistering wat die olieprys sal beïnvloed sonder om 'n casus belli wees. Maar die uitoefening van die opsies vereis subtiliteit en fyn oordeel aan alle kante. Die VSA, Europa en Iran weet dit goed.
Die laaste keer dat Iran en Amerika mekaar in hierdie spesifieke gedeelte van die waters uitgedaag het, in 1988, het 'n Cruisermissiel van die USS Vincennes 'n Airbus van Iran afgeskiet en die dood 290 burgerlikes waaronder 66 kinders, veroorsaak.
Daar is geen twyfel die oorweldigende vuurkrag tot Amerika se beskikking nie. Die Amerikaanse Vyfde Vloot, wat die Golf te patrolleer, is daar en die Pentagon het rustig sy weermag wat uit Irak onttrek het, se teenwoordigheid in Koeweit aangevul. Die Los Angeles Times het berig daar is nou 15 000 troepe daar, insluitend twee brigades van die weermag en 'n helikopter-eenheid. Die VSA word ook ondersteun deur die aansienlike vlootteenwoordigheid van die Britse vloot en Golfbondgenote.
Die skaduwee van Iran Air 655 hang oor die huidige spanning, as 'n herinnering van hoe die wêreld se magtigste en mees gevorderde weermag nie noodwendig gaan terugstaan vir reëls nie.
| < Vorige | Volgende > |
|---|
